Οι εντυπωσιακές Μαγνόλιες (Magnolia sp.)

 Οι μαγνόλιες (Magnolia sp., Magnoliaceae) είναι καλλωπιστικά δένδρα και θάμνοι, τα οποία αναπτύσσονται ως αειθαλή ή φυλλοβόλα φυτά, αναλόγως του είδους. Στην Ελλάδα, ως καλλωπιστικά φυτά σε κήπους και πάρκα φυτεύονται τρία κύρια είδη:

• Magnolia grandiflora: Αειθαλές δέντρο, με μεγάλα λευκά αρωματικά άνθη.
• Magnolia stellata: Φυλλοβόλο δένδρο, με μεγάλα διπλά λευκά αρωματικά άνθη.
• Magnolia soulangeana: Φυλλοβόλος θάμνος ή μικρό δένδρο, με μεγάλα λευκά, ρόδινα άνθη.

Στο γένος Magnolia ταξινομούνται περισσότερα από 210 είδη, με καταγωγή από τις περιοχές της ανατολικής Ασίας και της νότιας και κεντρικής Αμερικής. Το γένος πήρε το όνομα του, προς τιμή του Γάλλου βοτανολόγου  Pierre Magnol (1638 – 1715), διευθυντή του βοτανικού κήπου του Montpellier.

Μαγνόλια γ μεγανθής (Magnolia garndiflora), σε φυτώριο της Αττικής (φωτ. Πάνος Λαμπρόπουλος, 2008)

Μορφολογικά χαρακτηριστικά για τις Μαγνόλιες

Magnolia grandiflora: Στις περιοχές από όπου κατάγεται μπορεί να ξεπεράσει σε ύψος τα 25 m. Στη χώρα μας συνήθως το ύψος του φυτού κυμαίνεται από 3 – 7 m. Έχει μεγάλα (μήκος: 15 – 25 cm), γυαλιστερά φύλλα, βαθυπράσινου χρώματος, που στην κάτω επιφάνεια, έχει χνούδι και καφετί χρωματισμό. Τα άνθη είναι μεγάλα, με διάμετρο μέχρι 25 cm, λευκού χρώματος και ιδιαίτερα αρωματικά. Η άνθιση ξεκινάει από τον Μάιο μέχρι και τα τέλη του καλοκαιριού. Το φυτό αναπτύσσεται με σχετικά αργό ρυθμό.
Magnolia stellata: Το δένδρο φτάνει σε ύψος μέχρι τα 7 m και δημιουργεί πυκνή βλάστηση. Τα φύλλα του είναι πιο μικρά σε σχέση με το M. grandiflora, με μήκος έως 10 cm, δερματώδη με βαθύ πράσινο χρωματισμό στην πάνω επιφάνεια και ανοιχτό πράσινο στην κάτω. Τα άνθη του είναι διπλά, λευκού χρώματος, αρωματικά, με διάμετρο 8 – 10 cm. Η ανθοφορία είναι πολύ πλούσια και ξεκινάει πριν από την έκπτυξη των φύλλων, από τις αρχές Απριλίου έως τον Μάιο, για σχεδόν 20 μέρες.
Magnolia soulangeana: Συνήθως αναπτύσσεται σαν θάμνος, αλλά με κατάλληλη διαμόρφωση και ως μικρό δένδρο ύψους 3 – 4 m. Τα φύλλα έχουν μήκος έως 15 cm. Τα άνθη είναι μεγάλα, με διάμετρο 10 – 20 cm, ενώ υπάρχουν ποικιλίες με μεγαλύτερα άνθη. Το χρώμα τους μπορεί να είναι λευκό, ροζ, ή πορφυρό. Η άνθιση ξεκινάει, πριν την έκπτυξη των φύλλων, από αρχές Απριλίου μέχρι και αρχές Μαΐου.

Φροντίδες της Μαγνόλιας στον κήπο

Οι μαγνόλιες, για καλή ανάπτυξη και ανθοφορία, πρέπει να φυτεύονται σε ελαφρά εδάφη (αμμώδη, αμμοπηλώδη), πλούσια σε οργανική ουσία και σχετικά υγρά. Καλό είναι να προτιμώνται οι ηλιαζόμενες ή ημισκιερές θέσεις. Είναι ανθεκτικά φυτά στις χαμηλές θερμοκρασίες, ιδιαίτερα οι M. stellata και M. soulengeana. Να φυτεύονται σε προστατευμένα σημεία από τους έντονους ανέμους. Δεν είναι κατάλληλα φυτά για τοποθέτηση σε περιοχές με έντονη ξηρασία. Είναι όμως, ανθεκτικά στις υψηλές θερμοκρασίες του καλοκαιριού. Το πότισμα είναι απαραίτητο, ιδιαίτερα κατά τους καλοκαιρινούς μήνες, διότι το έδαφος πρέπει να είναι πάντα υγρό. Επιπλέον και η χρήση οργανικής λίπανσης (compost) ενισχύει σημαντικά την ανάπτυξη των φυτών. Στα είδη M. stellata και M. soulangeana το κλάδεμα γίνεται μετά την ανθοφορία και αποσκοπεί στην αφαίρεση ξερών κλαδιών ή κλαδιών που εμποδίζουν τη σωστή ανάπτυξη της κόμης. Η Magnolia grandiflora συνήθως δεν χρειάζεται κλάδεμα, παρά μόνο αφαίρεση ξερών κλαδιών ή φύλλων.

Magnolia stellata

Πολλαπλασιασμός της Μαγνόλιας

Οι μαγνόλιες πολλαπλασιάζονται σχετικά δύσκολα με το σπόρο, ο οποίος για να βλαστήσει θα πρέπει να σπαρθεί σε υγρή άμμο για περίπου 6 μήνες. Πιο εύκολα στον κήπο, πολλαπλασιάζονται με ξυλώδη μοσχεύματα και με εναέριες καταβολάδες. Ιδίως για την M. grandiflora, οι καταβολάδες ετοιμάζονται την άνοιξη ή το καλοκαίρι και αποκόπτονται από το μητρικό φυτό την επόμενη άνοιξη.

Εχθροί και ασθένειες που προσβάλλουν τις Μαγνόλιες

Είναι ανθεκτικά είδη τόσο σε προσβολές εντόμων του κήπου όσο και μυκήτων. Σε ασβεστώδη εδάφη που δεν ποτίζονται, τα φυτά δεν αναπτύσσονται ικανοποιητικά, είναι χλωρωτικά και χωρίς πλούσια ανθοφορία. Σε λίγες περιπτώσεις επιπλέον, έχει παρατηρηθεί προσβολή της κάτω επιφάνειας των φύλλων από αφίδες (μελίγκρες), που συνήθως δεν αναπτύσσουν υψηλούς πληθυσμούς και δεν επηρεάζουν την φυσιολογική ανάπτυξη των φυτών.

Κλειστό λουλούδι της Magnolia grandiflora (Μεγανθής Μαγνόλια) (φωτ. Πάνος Λαμπρόπουλος, 2008)

Χρήσεις της Μαγνόλιας στον κήπο

• Φυτεύονται μεμονωμένα σε διάφορα περίοπτα σημεία του κήπου, στο κέντρο μεγάλων παρτεριών ή μέσα στον χλοοτάπητα.
• Ομαδικές φυτεύσεις σε πάρκα ή κατά μήκος διαδρόμων ή περιμετρικά σε φαρδιά πλακόστρωτα
• Οι M. grandiflora και M. sulengeanna φυτεύονται σε μεγάλα πήλινα φυτοδοχεία
• Τα άνθη της M. grandiflora έχουν μεγάλη διάρκεια ζωής στο ανθοδοχείο 

Πηγή: www.gardenguide.gr